Apartman ve site sakinlerinin günlük hayatta en sık karşılaştığı sorunlardan biri: "Otopark yerime başkası park etmiş, ne yapabilirim?" Zinciri kesmek, lastiği patlatmak, aracı zorla çekmek... Sosyal medyada gördüğünüz çözümlerin büyük çoğunluğu suç teşkil eder. Bu yazıda otopark yerinizin hukuki statüsünü, başkasının park etmesi durumunda atılabilecek YASAL adımları ve sık yapılan hataları açıklıyoruz.
Otopark Yerinizin Hukuki Statüsü Ne?
İlk önce otopark yerinizin türünü belirlemek gerekir. KMK üç farklı statü tanır:
1. Eklenti Otopark (Bağımsız Bölüm Eklentisi)
Tapunuzda "eklenti" olarak kayıtlı otopark yeri varsa, bu yer doğrudan sizin dairenize aittir. Başka biri buraya park edemez; izinsiz kullanım mülkiyete tecavüz (TBK m.683) sayılır.
2. Ortak Alan Otopark - Yönetim Planıyla Tahsisli
Otopark ortak alandır ama yönetim planı veya kurul kararı belirli daireye tahsis etmişse o yer o dairenin kullanımındadır. Başka kat malikinin kullanması kurul kararının ihlalidir.
3. Ortak Alan Otopark - Tahsissiz (Sıra Esası)
Tüm kat maliklerinin müşterek kullanımına tabi olan otoparkta "kim önce gelirse" mantığı geçerlidir. Burada başkasının park etmesi kural ihlali değildir; yer kişiye özgülenmediğinden tek başına şikayet hakkı doğmaz.
Kim Yasal Olarak Müdahale Edebilir?
Belediye Zabıtası ve Trafik Polisi
Eklenti veya tahsisli otoparka izinsiz park eden bir araç için:
- 153 Belediye Zabıta: Bina içi ve özel mülkiyet otoparklarda yetkili. Tutanak tutar, ceza keser, gerekirse çekici çağırır.
- 155 Polis İmdat: Genel düzen ihlali, üçüncü kişi şikayeti varsa müdahale eder.
- Trafik Polisi: Yol ve cadde otoparklarında yetkili; bina içi özel otoparklarda yetki sınırlı.
Çekici Çağırma
Bina içi özel otoparkta çekici çağırma yetkisi yöneticidedir. Bireysel kat maliki tek başına çağırırsa çekici şirket başvuruyu kabul etmeyebilir. Yönetim planında "yöneticinin yetkisi vardır" yazıyorsa süreç hızlı işler.
KESİNLİKLE YAPMAYIN
Aşağıdaki "halk usulü çözümler" suç teşkil eder ve sizin başınızı yakar:
- Aracı zorla itmek veya çekmek: Mala zarar verme (TCK m.151), kabahatler kanunu kapsamında ek ceza.
- Lastik patlatmak: TCK m.151 mala zarar verme - 4 aydan 3 yıla hapis veya adli para cezası.
- Önüne araç çekip kapatmak: Trafiği engelleme cezasıyla siz de cezalandırılırsınız.
- Notu camına yapıştırıp tehdit: Tehdit suçu (TCK m.106).
- Kişisel kilit/zincir takmak: Mala el atma + bina içine zincir koymak mülk üzerinde tasarruf ihlali.
Doğru Süreç
- Aracın plakasını ve durumunu fotoğraflayın. Tarih-saat damgalı.
- Yöneticiye bildirin. WhatsApp grubuna veya doğrudan iletişim.
- 153 Belediye Zabıtasını arayın. Apartman/site özel otoparkı bildirin. Zabıta tutanak tutar ve çekici çağırır.
- Yönetici aracılığıyla noter ihtarnamesi (tekrar eden durumlarda): Komşu bilinerek tekrar park ediyorsa yazılı uyarı + sulh hukuk mahkemesine başvuru.
- Sulh hukuk mahkemesi davası: Mülkiyete tecavüzün önlenmesi davası (TBK m.683) - kalıcı çözüm sağlar.
2026 Cezalar
| Karayolları Trafik Kanunu m.61 (yanlış park) | ~993 TL |
| Belediye Trafik Yönetmeliği özel otopark işgali | 1.500-3.000 TL (belediyeye göre değişir) |
| Çekici ücreti | 1.500-2.500 TL (mesafeye göre) |
| Mahkeme tazminatı (tekrar eden durumlarda) | Saatlik ücret + uğranan zarar |
Yönetim Planında Otopark Kuralları
Yönetim planı veya kat malikleri kurul kararı şu konuları düzenleyebilir:
- Otopark yerlerinin daire numaralarına tahsisi
- Misafir park alanı
- İhlal eden kat malikine kesilecek "iç ceza" (yönetim aidatından düşme veya ek aidat)
- Yönetici tarafından çekici çağrılma yetkisi
- Otoparka motorsiklet, bisiklet park kuralları
Sıkça Sorulan Sorular
Tapuda eklenti olarak yazıyor, başkası park etmiş. Aracını zorla itebilir miyim?
Hayır, hiçbir şekilde. Eklenti olsa bile zorla araç itmek mala zarar verme suçudur (TCK m.151). Doğru yol: belediye zabıtasını çağırıp tutanak tutturmak ve çekici talep etmek.
Komşum sürekli aynı yere park ediyor, ihtarname işe yaramadı. Ne yapayım?
Sulh hukuk mahkemesinde "mülkiyete tecavüzün önlenmesi" davası açın. Mahkeme tedbir kararıyla komşunun o yere park etmesini yasaklar; ihlali halinde para cezası uygular.
Yöneticim bu konuda hareket etmiyor, ne yapayım?
KMK m.34 vekalet sorumluluğu kapsamında yöneticiye yazılı bildirim gönderin (noter). Hareket etmezse kendi sıfatınızla sulh hukuk mahkemesine başvurabilirsiniz.
Sosyal medyada gördüm, "kilit takıp gönder ediyor" diye. Doğru mu?
Yasal değildir. Kilit/zincir takmak başkasının malına el atma sayılır. Hatta o kişi sizden tazminat dahi talep edebilir. Doğru yol her zaman resmi başvurudur.
Misafir gelen arabasını otoparkıma park etti, "5 dakika" dedi. Bekleyeyim mi?
Olağan komşuluk ilişkileri çerçevesinde kısa süre tolerans gösterilebilir. Sistematik veya tekrar eden durum olursa yasal süreç başlatılır. İlk seferde sözlü uyarı yeterli olur.
Eklenti otopark yeri kiraya verilebilir mi?
Evet. Eklenti otopark size aittir, başkasına kiralayabilirsiniz. Yönetim planında kısıtlama yoksa hatta kapı dışı kişiye bile kiralanabilir; ancak bina sakini olmayan kişinin sürekli giriş çıkışı yönetim onayı gerektirebilir.
Site içinde ortak otopark ama herkes "kendi yerim" diyor. Resmi tahsis nasıl yapılır?
Kat malikleri kurulu toplantısında oy çokluğuyla tahsis kararı alınır. Karar defterine işlenir; yönetim planına ek olarak değil tutanak halinde saklanır. Tahsis kararı sonrası tartışma çıkmaz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut bir uyuşmazlıkta avukatınıza başvurmanız önerilir.
